Verkiezingen juni 2024 - FAQ

OPROEPINGSBRIEF

Ik heb een digitale en een fysieke oproepingsbrief?
Er zal aan de kiezer gevraagd worden om de oproepingsbrief voor te leggen, samen met een identiteitsdocument. Dit kan ofwel de oproepingsbrief per post zijn, ofwel een weergave van de digitale oproepingsbrief in de eBox, ofwel een afdruk van de digitale oproepingsbrief ofwel een duplicaat van de oproepingsbrief.
Wilt u dat uw oproepingsbrief afgestempeld kan worden als bewijs van naleven stemplicht moet u de fysieke oproepingsbrief meenemen.
Let wel, om een volmacht te kunnen uitoefenen voor de verkiezingen van 9 juni 2024 zal een volmachtkrijger steeds zijn eigen afgestempelde papieren oproepingsbrief moeten voorleggen.  

Mag ik het stembureau binnen met een digitale oproepingsbrief?
Ja. Fysieke oproepingsbrieven zijn alleen nodig om te kunnen stemmen bij volmacht en omwille van stempel op oproepingsbrief als bewijs van uitgebrachte stem.

Mijn oproepingsbrief heeft een andere kleur dan iemand die ik ken?
Er zijn verschillende verkiezingen en niet iedereen kan deelnemen aan alle verkiezingen.
Afhankelijk van de kleur is er toelating tot de stemming van een verkiezing.

Ik ben mijn oproepingsbrief verloren, wat moet ik doen?
Stad Beringen biedt een digitaal duplicaat aan via de eBox.
Of u kan een fysiek duplicaat afhalen op het stadhuis tijdens de openingsuren en op de dag van de verkiezing in een stembureau tot sluiting van de stembureaus.
Let wel, om een volmacht te kunnen uitoefenen voor de verkiezingen van 9 juni 2024 zal een volmachtkrijger steeds zijn eigen afgestempelde papieren oproepingsbrief moeten voorleggen. Dit kan een print zijn van uw oproepingsbrief in uw eBox.

Ik heb geen oproepingsbrief gekregen?
De oproepingsbrieven zullen uiterlijk 15 dagen voor de verkiezingen verzonden worden per post. U kunt tot op de dag van de verkiezingen een duplicaat aanvragen bij het gemeentebestuur. Of u kunt gebruik maken van uw digitale oproepingsbrief.

Ik ben verhuisd. Op mijn identiteitskaart staat reeds mijn nieuw domicilie, op mijn oproepingsbrief mijn oud adres. Waar moet ik stemmen?
U moet uw stem uitbrengen in het stemlokaal vermeld op uw oproepingsbrief. In het stembureau kent men uw rijksregisternummer. Dit volstaat om uw stem uit te brengen.

Ik ben verhuisd en krijg een oproepingsbrief van de vorige bewoner. Wat moet ik doen?
U brengt de oproepingsbrief binnen bij de gemeente. U kunt ook op de oproepingsbrief het adres doorhalen en de brief terug op de post doen met de vermelding 'woont niet meer op het aangegeven adres'.

Personen die ambtshalve afgeschreven zijn, geen adres hebben of naar het buitenland verhuisd zijn, mogen die stemmen?
Neen, deze personen mogen niet stemmen en krijgen ook geen oproepingsbrief. Opgelet: iemand die pas na het opstellen van de kiezerslijsten naar het buitenland verhuisd is, kreeg wel nog een oproepingsbrief en moet deze bezorgen aan de gemeente.

OPKOMSTPLICHT

Iedereen op de kiezerslijst mag stemmen op de dag van de verkiezingen moet naar het stembureau gaan om daar een stemhokje binnen te wandelen.

Is stemmen verplicht?
Neen. Voor de verkiezingen van de Kamer, het Europees Parlement en de Gewest- en Gemeenschapsparlementen bent u, als u geregistreerd bent in een Belgische gemeente, verplicht om deel te nemen aan de verkiezingen zodra u 18 jaar bent op de dag van de verkiezingen. Hiermee wordt bedoeld dat u een oproepingsbrief ontvangt en u het stemhokje van uw stembureau moet binnengaan. U bent niet verplicht om te stemmen op een partij: u kan steeds blanco stemmen. Op 9 juni 2024 zullen 16- en 17-jarigen voor de eerste keer kunnen stemmen voor het Europees Parlement. Stemmen is voor hen ook verplicht.

Hoe moet ik geldig stemmen?
In Beringen is er een elektronische stemming.
Meer info kan u vinden op Hoe stemmen? | Verkiezingen België 2024 - FOD Binnenlandse Zaken - Directie van de verkiezingen (fgov.be)

Ik ben 16 of 17 jaar, welke wetgeving is er voor mij van toepassing?
Ook voor 16- en 17-jarigen is er opkomstplicht voor de Europese Verkiezingen.

Ik ben student (in het buitenland) en de verkiezingen vallen in de examenperiode. Ik heb het heel druk, moet ik gaan?
Ja, u hebt opkomstplicht. Wanneer het niet evident is om in uw woonplaats te gaan stemmen kan u een volmacht geven aan iemand. Zo'n volmacht geeft u via een volmachtformulier. U moet dit formulier laten invullen door de schooldirectie. De beslissing om al dan niet vervolgd te worden hangt af van de beslissing van de Minister van Justitie.

Wat als ik niet ga stemmen?
Wie wegblijft zonder geldige reden bij een verkiezing waar opkomstplicht geldt, riskeert in principe een geldboete van 40 tot 80 euro. Wie meerdere keren afwezig blijft, riskeert een boete tot 200 euro. 

VOLMACHT

Ik kan niet gaan stemmen, wat nu?
Er is stemplicht voor de verkiezingen op 9 juni 2024. Wanneer u niet in persoon naar het stembureau kan, moet u een volmacht geven. Zie meer uitleg hierover op volmacht.

Ik ben een volmachtkrijger en moet een papieren oproepingsbrief meenemen Welke vorm moet deze hebben?

  • Ofwel originele schriftelijke uitnodiging/oproeping om te stemmen.
  • Ofwel duplicaat aangevraagd en ontvangen via de gemeente schriftelijke uitnodiging/oproeping om te stemmen.
  • Ofwel afdruk van de digitale uitnodiging/oproeping om te stemmen, die de kiezer in zijn eBox heeft ontvangen.

Ik ben een minderjarige Belgische kiezer, kan ik volmacht geven?
Ja, volgens de wet van 23/03/1989 hebben jongeren van 16-17 jaar de hoedanigheid van kiezer. Hierdoor kan een minderjarige kiezer een volmacht geven aan een Belgische kiezer, maar zal zelf enkel een volmacht kunnen uitoefenen voor een andere minderjarige of Europese kiezer.

VERKIEZINGSDAG

Moet ik het stemhokje binnengaan ?
Ja, dat moet. De stemming in België is immers verplicht en geheim (artikel 62, derde lid van de grondwet)
Bij stemmen op de computer moet de kiezer zijn chipkaart in de stemcomputer steken en zijn/haar stem uitbrengen of blanco stemmen en het stembiljet uit de computer nemen. Als de kiezer het stemhokje verlaat zonder stembiljet is het immers voor alle omstaanders zichtbaar dat hij geen stem uitbrengt en dan wordt de kiezer ook genoteerd als afwezig.

Ik heb hulp nodig bij het stemmen. Kan ik me laten bijstaan door iemand ?
Art 143 van het kieswetboek bepaalt dat een kiezer die wegens een handicap niet in staat is om zich alleen naar het stemhokje te begeven of om zelf zijn/haar stem uit te brengen, kan zich met de toestemming van de voorzitter door iemand laten begeleiden of bijstaan.
De voorzitter mag geen enkele druk uitoefenen bij de keuze van deze persoon.
Er kan één persoon van de leden van het stembureau worden aangeduid voor de begeleiding van kiezers met een handicap.

Gaan blanco stemmen naar de meerderheid?
Volgens de Belgische wetgeving worden de blanco stemmen (waarbij voor geen enkele lijst of kandidaat gestemd wordt) en de ongeldige stemmen (voor (kandidaten van) verschillende lijsten) wel geteld, maar wordt hiermee geen rekening gehouden bij de zetelverdeling tussen de partijen. Ze worden dus volledig genegeerd en geen enkele partij kan er gebruik van maken. Bij de zetelverdeling wordt dus enkel rekening gehouden met de stembiljetten waarop een geldige stem werd uitgebracht voor de verschillende lijsten.

Wat is een lijststem en een voorkeurstem?
Een lijststem is een stem voor de lijst zoals ze is opgesteld. U aanvaardt dus de volgorde van de kandidaat-titularissen en –opvolgers op de lijst. De lijststemmen worden verdeeld over de kandidaten op de lijst. De eerste kandidaat krijgt zo de stemmen totdat hij er genoeg heeft om verkozen te zijn. Dan worden de stemmen van de tweede kandidaat aangevuld en zo verder totdat de lijststemmen op zijn. Doorgaans bevoordelen de lijststemmen de eerste(n) die op een lijst staan.
Een voorkeurstem wordt ook naamstem genoemd. U geeft dan je stem aan één of meerdere kandidaat-titularissen en/of kandidaat-opvolgers. Een voorkeurstem bevoordeelt de kandidaat waar u op stemt.

Kan ik mijn stembiljet controleren?
Uw uitgebrachte stem staat in kleine letters op het stembiljet gedrukt. Daarnaast is er ook in elk stembureau één handscanner aanwezig. Daarmee kan u de QR-code die op het afgedrukte stembiljet scannen ter controle, vooraleer u uw stembiljet in de urne steekt.

Externe links