Mijnsite vroeger: de ophaalmachine-gebouwen

Zonder de liften geen productie, zonder ‘ophaalmachine-gebouwen’ geen werkende liften. Er waren er vier, twee voor elk van de twee schachtbokken.

De ophaalmachinegebouwen zorgden ervoor dat mensen, materiaal en steenkool via de schacht op en neer konden tussen de mijnondergrond en het oppervlak. In zo’n gebouw stond een ophaalmachine: een grote motor met kabels die een liftkooi (ook wel schachtkooi) omhoog en omlaag liet bewegen in de schachttoren.

Wist je dat:

In een tijdperk zonder computers, had men een ‘belleman’ en een ‘machinist’ nodig voor de bediening. Maar hoe bestuurden zij de liften?

De belleman gaf met bellen of signalen aan wat er moest gebeuren. Elk aantal bellen stond voor een andere boodschap, bijvoorbeeld: of de lift omhoog (3 bellen) of omlaag (2 bellen) moest, en of er mensen of steenkool in zaten.

De machinist zat bij de ophaalmachine en hield de wijzers, kabels en meters goed in de gaten. Op basis van de belsignalen bediende hij de grote motor en remmen, en liet de liftkooi op precies de juiste plek stoppen of langzaam of snel bewegen.

En tegenwoordig…?

De omgeving rond de schachttorens heeft nu een nieuwe functie. Het noordelijk en zuidelijk ophaalgebouw zijn nu kantoren en een brasserie (Mia Mensa). Het dubbele ophaalgebouw, in het midden tussen de schachtbokken gelegen, hoort bij Mineset: het nieuwe mijnbelevingscentrum (opening voorzien in 2027).

Meer info:

www.mineset.be

www.miamensa.be